Otyłość a utrata masy mięśniowej i kości u osób powyżej 60. roku życia kwalifikujących się do operacji bariatrycznej

Spis treści

Co wiadomo | Jak to badano | Kluczowe ustalenia | Co z tego wynika | Praktyczne wnioski

Połączenie otyłości i starzenia się organizmu może prowadzić do rozwoju sarkopenicznej otyłości (SO) oraz osteosarkopenicznej otyłości (OSO). SO charakteryzuje się jednoczesną utratą masy i funkcji mięśni szkieletowych przy nadmiernej masie tłuszczowej, a OSO dodatkowo wiąże się z obniżoną gęstością mineralną kości. Te złożone problemy zdrowotne mogą znacznie zwiększać ryzyko kruchości, niepełnosprawności, insulinooporności, chorób sercowo-naczyniowych i obniżać jakość życia.

Co wiadomo

Wraz z postępującym wiekiem i otyłością rośnie ryzyko wystąpienia utraty masy mięśniowej oraz osłabieniem kości. Mężczyźni generalnie mają więcej masy mięśniowej, ale doświadczają jej szybszego spadku z wiekiem z powodu obniżania się poziomu testosteronu. U kobiet po menopauzie gwałtowny spadek estrogenu zwiększa podatność na OSO. Kompleksowa ocena stanu odżywienia, składu ciała, siły i funkcji mięśni oraz gęstości mineralnej kości (MFA) może być kluczowa w optymalnym przygotowaniu pacjentów powyżej 60. roku życia do operacji bariatrycznej.

Jak to badano

Objęło 109 pacjentów powyżej 60. roku życia kwalifikujących się do operacji bariatrycznej w latach 2021-2024. Oceniano u nich antropometrię, skład ciała, siłę i funkcję mięśni, gęstość mineralną kości, poziom aktywności fizycznej oraz choroby metaboliczne związane z otyłością.

Kluczowe ustalenia

– Średni wiek uczestników wynosił 64 lat, a 36% stanowili mężczyźni. – Częstość występowania SO wyniosła 42%, bez istotnych różnic między płciami. Wynikało to głównie z gorszych wyników w teście wstawania z krzesła 5 razy (40% badanych). – Częstość występowania OSO wynosiła 27%, co w dużej mierze przypisywano wyższej częstości osteopenii u kobiet. – Wśród chorób związanych z otyłością tylko bezdech senny występował częściej u mężczyzn. – Osoby z SO miały niższą gęstość mineralną kości i niższy poziom aktywności fizycznej.

Co z tego wynika?

Wysoka częstość występowania SO i OSO u pacjentów powyżej 60. roku życia kwalifikujących się do operacji bariatrycznej podkreśla znaczenie kompleksowej przedoperacyjnej oceny stanu zdrowia. Różnice w składzie ciała i nasileniu sarcopenii w zależności od płci i wieku wskazują na potrzebę dostosowania interwencji do indywidualnych potrzeb.

PRAKTYCZNE WNIOSKI

Ocena stanu odżywienia, składu ciała, siły i funkcji mięśni oraz gęstości mineralnej kości powinna być standardowym elementem przedoperacyjnej kwalifikacji do operacji bariatrycznej u osób powyżej 60. roku życia. Pozwoli to na lepsze dostosowanie leczenia i zoptymalizowanie wyników, szczególnie w kontekście złożonych problemów zdrowotnych, takich jak sarkopeniczna i osteosarkopeniczna otyłość.

Źródło: Molero J. et al., Preoperative assessment of Sarcopenia and Osteosarcopenia Prevalence in bariatric surgery candidates over 60., Clinical Nutrition ESPEN, 2026.